Een 54-jarige man uit Berlijn, Alexander M., is voorbije donderdag 17 november 2022 in Frankfurt am Main (Duitsland) veroordeeld tot een gevangenisstraf van vijf jaar en tien maanden voor tientallen dreigbrieven die hij richtte aan vrouwelijke advocaten, politici, journalisten en openbare aanklagers bij de rechtbank. Hij ondertekende de dreigbrieven met “NSU 2.0” en een Hitlergroet.

“NSU 2.0” is een verwijzing naar de Nationalsozialistischer Untergrund (NSU), een neonazistische terroristische organisatie die tussen 2000 en 2007 tien moorden pleegde, waarvan negen door de politie aanvankelijk omschreven werden als ‘kebabmoorden’ omdat het zou gaan over afrekeningen tussen Turken, tussen 1999 en 2004 drie bomaanslagen pleegde en tussen 1998 en 2011 vijftien bankovervallen pleegde. De drie leden Uwe Mundlos, Uwe Böhnhardt en Beate Zschäpe leefden ondergedoken, maar kregen steun van een breed netwerk. Na de laatste bankoverval kwam de politie Mundlos en Böhnhardt op het spoor, die dan maar een einde aan hun leven maakten en de stacaravan waarin ze woonden in Eisenach in brand staken. Na een explosie in het laatste door de NSU’ers bewoonde appartement in Zwickau gaf het derde lid, Beate Zschäpe, zich aan bij de politie. In 2018 werd ze veroordeeld tot een levenslange gevangenisstraf. Vier medeplichtigen werden eveneens veroordeeld, maar de vraag blijft waarom de Duitse inlichtingendiensten – die vaak extreemrechtse tot neonazistische netwerken infiltreren – niet eerder de NSU hebben gesignaleerd.

Tussen augustus 2018 en maart 2021 verstuurde de werkloze Alexander M. uit Berlijn meer dan 80 dreigbrieven per e-mail, fax of sms, doorspekt met wilde beledigingen en doodsbedreigingen. De geadresseerden waren voornamelijk vrouwen bekend in het openbare leven. De berichten waren ondertekend met “NSU 2.0” en een Hitlergroet. De rechtbank is ervan overtuigd dat de verdachte de brieven “helemaal alleen” heeft geschreven. Betrokken vrouwen gingen ervan uit dat in ieder geval de eerste dreigfax door een politieagent is verstuurd. Ook de advocaat van Alexander M. ging ervan vanuit dat het om meer dan één dader gaat en verwees naar een politieagent van Frankfurt am Main wiens rol in de zaak onvoldoende zou opgehelderd zijn. Ook is niet beantwoord waar Alexander M. de privé-gegevens van de vrouwen die hij bedreigde vandaan haalde. Hij beweert ze op rechts-populistische internetfora en het dark web gevonden te hebben, maar er zijn aanwijzingen dat alvast een aantal coördinaten van belaagde vrouwen uit politiecomputers komen.

Volgens de politie is de identificatie en aanhouding van Alexander M. tot stand gekomen door een combinatie van klassiek onderzoek, intensief internetonderzoek en taalkundige rapportages. De verdachte zou actief zijn geweest op verschillende rechts-populistische fora, waaronder de alt-right website PI-News. De “PI” in “PI-News” staat voor “Politically Incorrect” (“Politiek Incorrect”). PI-News is een Duitse website opgericht in 2004 die volgens Der Spiegel een 150.000 bezoekers per dag krijgt. De website heeft vijf rubrieken: vestigingsbeleid (over asielzoekers, ‘verrijking’…), misdrijf (geweld door migranten, gerechtigheid…), islam (‘islam is vrede’, islamonderwijs…), links (links fascisme, klimaatterroristen…), oude media (liegende pers, vrijheid van meningsuiting…) en activisme (identitaire beweging, weerstand…). Het valt op dat daar geen rubriek bij is over vrouwen, maar wie verzeild geraakt in dat moeras van rechtsextremistische denkbeelden is blijkbaar niet ver af van laagdunkende uitlatingen over vrouwen tot bedreigingen van vrouwen die carrière maken in de publieke sfeer.

De ondertekening van een van de dreigbrieven (foto, zoals ook de foto helemaal bovenaan © Tagesschau).