“Vorige week antwoordde Vlaams minister-president Jan Jambon in het Vlaams Parlement, na een vraag van Vlaams Belang-fractieleider Chris Janssens, dat de Vlaamse regering aan de federale regering gevraagd heeft om van de Vlaamse feestdag op 11 juli een wettelijke feestdag te maken.” Vijfmaal ‘Vlaams’ in een beginzin, het is onze bijdrage aan de 11 juli-gekte vandaag en de voorgaande dagen. Het verhaal wil dat op 11 juli 1302 de Vlamingen zich van het juk van de Franse koning Filips IV de Schone bevrijdt hebben in een heroïsche veldslag nabij Kortrijk. Een verhaal dat door Hendrik Conscience behoorlijk aangedikt werd voor zijn roman De Leeuw van Vlaanderen. Van de Vlaamse gouw zoals we die nu kennen was er overigens geen sprake. Naast West- en Oost-Vlamingen vochten de troepen van het, nu in Wallonië gelegen, Franstalige graafschap Namen mee aan de Vlaamse kant. Omgekeerd vochten een groep ridders uit Brabant en soldaten uit Mechelen aan de Franse kant. 11 juli als Vlaamse feestdag is gebaseerd op een mythe, zoals er nog wel meer Vlaamse mythen zijn. Van een heel andere orde is het idee om van 8 mei een wettelijke feestdag te maken.

‘8 mei’ verwijst naar 8 mei 1945, de dag waarop drie hoge militaire bevelhebbers van nazi-Duitsland in Berlijn de overgave van nazi-Duitsland ondertekenden en er een einde kwam aan de donkerste jaren in de West-Europese geschiedenis, het fascisme verslagen werd en de democratie terug kon opgebouwd worden. Vrijdag 1 juli 2022 werd, zoals aangekondigd in ons artikel die dag, in het Brusselse parlement gestemd over een resolutie die vraagt om alvast in Brussel van 8 mei een wettelijke feestdag te maken. In een commissievergadering was een voorstel van resolutie in dit verband unaniem goedgekeurd, en sommigen dachten dat het voorstel ook in de plenaire vergadering van het Brusselse parlement unaniem zou goedgekeurd worden. Vlaams Belang-parlementslid Dominiek Lootens-Stael en een tweede parlementslid dachten er anders over.

In afspraak met hoofdindiener van de resolutie Guy Vanhengel (Open VLD) opende Khadija Zamouri (Open VLD) op 1 juli het rijtje sprekers (zie deze video vanaf 3u22’). Zamouri verwees naar de vraag om van 8 mei een wettelijke feestdag te maken die historici als Herman Van Goethem en Koen Aerts twee jaar geleden al stelden, en de recente oproep van de 8 meicoalitie. Els Rochette (Vooruit) en andere leden van de Brusselse meerderheidspartijen beaamden het pleidooi van Zamouri. Petya Obolensky (PTB/PVDA) zei het voorstel van de meerderheidspartijen te steunen, en voegde er een reeks voorbeelden aan toe van hoe het verzet tegen de nazi’s in Brussel meer in beeld kan gebracht worden.

Dominiek Lootens-Stael tijdens zijn tussenkomst in het Brusselse Parlement (foto © YouTube).

Dominiek Lootens-Stael (Vlaams Belang) had meerdere redenen om de resolutie niet te steunen. 1. Hij gunt de Brusselaars een dag verlof, maar geen dag extra verlof. De schuldenberg en de begrotingscijfers die in het rood staan, laten ons niet toe vrolijk tegen de mensen te zeggen: “Laten we nog eens een dag extra niet werken.” 2. Het is een goede zaak dat men de overwinning op het fascisme viert, maar wat met al de rest? 8 mei 1945 is ook de aanzet geweest voor het installeren van een communistische dictatuur in Oost-Europa die nog meer doden veroorzaakt heeft dan de Tweede Wereldoorlog. En er zijn nog genocides in de wereld waarover men hier niet wil spreken. 3. Hij heeft het gevoel dat er een verborgen agenda is als hij ziet wie de ondertekenaars zijn van de 8 meicoalitie. “Als ik de collega’s van Open VLD, PTB en anderen hoor, gaat men het oorlogsleed van zoveel mensen misbruiken voor de huidige politieke agenda.” 4. Hij kan deze tekst ook niet steunen omdat het bepalen van een feestdag naar zijn gevoel iets is voor de gemeenschappen: de Vlaamse, de Franse en de Duitstalige gemeenschap. Als Vlaanderen van 11 juli een officiële feestdag van wil maken, met een verlofdag, dan kan dat perfect door bijvoorbeeld “ik zeg maar iets” 21 juli als feestdag in te ruilen voor 11 juli. Het is niet aan de gewesten om feestdagen vast te leggen.

Er volgde een bitse woordenwisseling. Khadija Zamouri: “Het was uw enige kans, collega Lootens, om uw menselijk gelaat vandaag eens een keer te tonen, en u hebt dit parlement verziekt met uw fascistische praat. Je hebt er rond gewandeld, je bent degoutant.” Dominiek Lootens-Stael: “Ik denk dat ik in deze zaak meer betrokken ben dan u. Ik heb familieleden verloren. Mijn vader is krijgsgevangen geweest in de Tweede Wereldoorlog…” Zamouri: “Trek er dan uw lessen uit, en maak dan van iets positiefs niet zoiets degoutants.” Lootens-Stael: “U wil van 8 mei de dag maken van de strijd tegen het Vlaams Belang.” Voorzitter van het Brusselse parlement, Rachid Madrane (PS), bracht hierna terug de kalmte in de zaal.

Cieltje Van Achter (N-VA) kon zich wel vinden in het voorstel om van 8 mei een wettelijke feestdag te maken, zolang het maar geen extra wettelijke feestdag is en de internationale en unicommunautaire instellingen die in Brussel gevestigd zijn de flexibiliteit krijgen om hun feestdag te kiezen. Pepijn Kennis (Agora) toonde zijn persoonlijke sympathie voor het voorstel, maar zei zich te moeten onthouden bij de stemming omdat het onderwerp geen thema is dat op de agenda staat van de  burgerassemblee die hij vertegenwoordigt. Vlaams Belanger Dominiek Lootens-Stael onthield zich daarentegen met overtuiging. Als de PVDA zich bij een stemming over de Oeigoeren of over Oekraïne onthoudt, wordt die partij daarover aangepakt in de pers. Als het Vlaams Belang zich onthoudt over 8 mei, een eerbetoon aan al wie streed tegen het fascisme, is er geen haan die er over kraait.

Intussen werden in het federaal parlement vorige week, woensdag 6 juli 2022, in de commissie Sociale Zaken, Werk en Pensioenen de wetsvoorstellen over 8 mei van Peter Mertens en andere PVDA’ers en van Anja Vanrobaeys (Vooruit, mede ingediend door twee Vooruit-collega’s en een PS-Kamerlid) op tafel gelegd (Foto helemaal bovenaan: Anja Vanrobaeys in het midden, met rode broek en witte trui, op de manifestatie van de 8 meicoalitie in Breendonk © Facebook) . Er is besloten om, vooraleer ten gronde te discussiëren, eerst advies over de wetsvoorstellen te vragen aan de Nationale Arbeidsraad, de Raad van State, het Rekenhof, het Brusselse parlement, de verschillende deelregeringen en de 8 meicoalitie. Het is nu afwachten hoe snel die adviezen zullen binnengebracht worden.

Khadija Zamouri geïnterviewd door Guido Totté op een manifestatie van het Anti-Fascistisch Front (AFF) tegen het Vlaams Blok einde jaren tachtig, en Khadija Zamouri anno 2022 als Brussels parlementslid: nog altijd vol vuur tegen extreemrechts (foto’s © AFF en YouTube).