“Op 8 oktober 2000 haalt het Vlaams Blok net geen absolute meerderheid in de Antwerpse gemeenteraad. Een aantal leden van de vroegere meerderheid hebben echter hun buik vol van het cordon sanitaire en zijn nefaste gevolgen voor Antwerpen. Mede door het tegennatuurlijke karakter van de monstercoalitie blijft de stad een herhaling van een tweede legislatuur-Detiège bespaard. Dat het Vlaams Blok het anders (én beter) aanpakt spreekt voor zich”, zo lezen we op de achterflap van het boek De slag om Antwerpen van Jan Penris. Een 246 bladzijden tellend boekje, verschenen in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen op 8 oktober 2000 en destijds verkocht voor 295 frank (nu: 7,3 euro). Slechts op het einde van de promotekst op de achterflap staat er dat het een “totaal fictieve roman” is. Dat blijkt ook op 8 oktober 2000: het Vlaams Blok behaalde toen bij de gemeenteraadsverkiezingen in Antwerpen 33 % van de stemmen, waarmee het 20 van de 55 gemeenteraadszetels veroverde. Dat is veel, maar nog 8 zetels verwijderd van een krappe meerderheid in de gemeenteraad.

In de roman (links op de foto hierboven © AFF) haalt het Vlaams Blok 25 gemeenteraadszetels en geraakt het aan een meerderheid door drie overlopers. Een CVP’er (nu: CD&V’er), een VLD’er (nu: Open VLD’er) en een VU’er (nu: N-VA’er). De enige verkozen VU’er heet in de roman ‘De Vlaeminck’, maar het is niet verboden daarbij te denken aan huidig eerste gedeputeerde bij de provincie Antwerpen Luk Lemmens (N-VA). Destijds het enige VU-gemeenteraadslid in de Antwerpse gemeenteraad, en in 2003 en 2004 regisseur van de IJzerwake. De IJzerwake van 2004 is de IJzerwake met de reuzegrote portretten van de collaborateurs Staf De Clercq en Irma Laplasse. In de roman van Jan Penris wil de liberale provinciegouverneur Filip Dewinter niet benoemen tot burgemeester, maar wordt Dewinter toch burgemeester door toedoen van minister Johan Sauwens (VU). In 2000 Vlaams minister van Binnenlandse Aangelegenheden. Na het boekje van Jan Penris in 2001 ontslagnemend nadat bekend geraakte dat hij het jubileumfeest van het Sint-Maartensfonds bijwoonde, een organisatie van Vlaamse oostfrontstrijders waar hij meer dan twintig jaar lid van was.

“Het is niet verboden daarbij te denken aan huidig eerste gedeputeerde bij de provincie Antwerpen Luk Lemmens. Destijds het enige VU-gemeenteraadslid in de Antwerpse gemeenteraad en in 2003 en 2004 regisseur van de IJzerwake. De IJzerwake van 2004 is de IJzerwake met de reuzegrote portretten van de collaborateurs Staf De Clercq en Irma Laplace.” (foto’s © AFF en Kafka).

De nieuwe Antwerpse burgemeester overleeft de eerste honderd dagen alles: gewelddadige linkse betogingen, een machtsstrijd met de criminele wereld, een poging tot economische boycot, een culturele boycot en nog meer rampspoed. Filip Dewinter vertoeft voortdurend in de politietoren Oudaan waar de politie gouden dagen beleeft: meer middelen en personeel, en niets anders dan waardering voor elk gespierd optreden. Twintig jaar later zijn het anderen die de Vlaams Belang-top bevolken, maar de droom om het cordon sanitaire te doorbreken en de assertiviteit om erkend te worden als bestuurspartij is er niet minder op geworden. De titel van het in 2017 verschenen eerste boek van Tom Van Grieken – Toekomst in eigen handen. Opstand tegen de elites – weerspiegelt de dromerij van de man die in 2014 Vlaams Belang-voorzitter werd. De titel van zijn in 2000 verschenen tweede boek weerspiegelt het zelfvertrouwen en de gewenste machtsgreep: En nu is het aan ons.

Het Vlaams Belang won enorm aan credibliteit als bestuurspartij nadat Bart De Wever hen na de verkiezingen in 2019 uitnodigt voor gesprekken over de vorming van de Vlaamse regering. Twee maanden lang wordt overlegd. De eerste vergadering vindt plaats op 29 mei 2019, de tweede op 2 juni, de derde op 15 juni en de laatste op 1 augustus 2019. Bij de buitenwereld is alleen de datum van de eerste vergadering bekend – ook al omdat er tussen de twee partijvoorzitters Paljas-bier wordt uitgewisseld – en dat pas twee maanden later afgehaakt wordt omdat geen derde partij gevonden werd om samen met N-VA en VB een bestuursmeerderheid te vormen. Twee maanden lang leeft het Vlaams Belang met het aureool van een bestuurspartij, en de gesprekken laten hun sporen na in het bestuursakkoord dat later afgesloten wordt tussen N-VA, Cd&V en Open VLD. In het programma van de regering-Jambon zijn drie zaken opgenomen die in het verkiezingsprogramma van geen enkele regeringspartij stond maar wél in het Vlaams Belang-programma: het uit Unia stappen, het niet langer subsidiëren van organisaties opgericht vanuit etnisch-culturele afkomst, en het betalend maken van de inburgeringstrajecten.

Als in 2020 het boek En nu is het aan ons verschijnt (in het midden op de foto helemaal bovenaan © AFF), lekt uit dat het voorwoord geschreven door de Gentse politicoloog Carl Devos geweigerd is en vervangen is door een voorwoord van toenmalig VTM-journalist Jan De Meulemeester. Enkele passages uit het voorwoord dat men niet in het boek wilde: “Het is onzeker of het VB even succesvol in de meerderheid als in de oppositie zal zijn. Als zweeppartij heeft zij de voorbije decennia onmiskenbaar gewogen, als beleidspartij dreigt de ontgoocheling. (…) Het VB, zonder enige bestuurservaring en worteling in de nerven van het complexe bestuursapparaat, en met een veeleisende achterban, neemt een groot risico. Beleid radicaal en werkbaar houden, ook binnen de rechtsstaat en allerlei bovenstatelijke verplichtingen, zal bovenaardse stuurmanskunde vereisen. (…) Het valt niet te ontkennen: het VB van Tom van Grieken is radicaal-rechts, dat van Filip Dewinter, Dries Van Langenhove, Sam Van Rooy en nog enkele anderen is extreem-rechts. Die extreem-rechtse flank brengt de ‘gematigde vleugel’ – voor velen buiten het VB uiteraard nog altijd te extreem – die aan beleid wil deelnemen vaak in verlegenheid. Alleen heeft die participationalistische radicale vleugel voor hun beleidsplannen ook de stemmen van die extreme vleugel nodig. Het succes van het VB is immers ook dat van die extreme vleugel.”

Voorpagina Gazet van Antwerpen en openingspagina’s van het artikel in Het Nieuwsblad, 11 juni 2022 (foto’s © RV).

Voorbije zaterdag 11 juni 2022 schreven Het Nieuwsblad en Gazet van Antwerpen: “Op het bureau van Tom Van Grieken, op de achtste verdieping van de Madoutoren, hartje Brussel, ligt een zwart schriftje. Daarin houdt de 35-jarige voorzitter nauwgezet notities bij van alles wat hem kan helpen om zijn belangrijkste politieke doel te bereiken: in 2024 het cordon sanitaire doorbreken en zo zijn partij in de Vlaamse regering loodsen.” (foto helemaal bovenaan: rechts zo’n zwart schriftje © AFF). Vooreerst werden meer specialisten aangeworven. Door de verkiezingsoverwinning in 2019 is Vlaams Belang in één klap gegroeid van dertig naar zo’n honderd werknemers. De jaarlijkse dotatie steeg van 2,2 naar 7,7 miljoen euro, en dat schept ruimte voor nieuwe aanwervingen. De Vlaamse en federale fracties hebben elk een ploeg van tien universitaire medewerkers gekregen, in de plaats van een persoonlijke medewerker voor iedereen apart (Een andere bron zegt ons dat dit het streefdoel is, maar het nog niet en slechts heel moeizaam gerealiseerd geraakt, AS). Bij de aangeworvenen is volgens Van Grieken iemand “die zijn hele leven bij een ziekenfonds heeft gewerkt en een hoge ambtenaar van de Vlaamse overheid”. Om het reilen en zeilen als minister voor te bereiden houdt Van Grieken “een discrete ronde langs gepensioneerde ambtenaren en – naar eigen zeggen – voormalige kabinetschefs”.

Commentator bij Gazet van Antwerpen Dirk Hendrikx verwijst naar de woorden van Tom Van Grieken bij een fundraisingsdiner van Doorbraak de voorbije week: “We nemen nieuw politiek personeel aan. We praten met politieke adviseurs in binnen- en buitenland. Leggen contacten.” Maar, zo merkt Dirk Hendrickx op: “Dat de vos wel zijn haren verliest, maar niet zijn streken, blijkt uit het vervolg van zijn speech: “In die zin was mijn recente gesprek met de Hongaarse president Viktor Orban verhelderend. Een land kan soeverein zijn als het dat wil en politiek afdwingen door assertief te zijn.” Alleen het Vlaams Belang ziet iemand als Orban, die vrije pers en rechters muilkorft en niet houdt van rassenvermenging, als een inspirator.” Hendrickx verwijst ook naar een tweet van 1 juni 2022 van Filip Dewinter waarin hij een fundraising aankondigt voor een schooltje in Orania, Het meest omstreden dorp in Zuid-Afrika, zo schreef De Standaard Weekblad voorbije zaterdag nog omdat het een dorp is waar alleen blanken toegelaten worden. Tom Van Grieken is niet verlost van zijn radicaalste vleugel, en zal daar ook geen afscheid van nemen.

Filip Dewinter organiseert een fundraising voor Orania (foto), het enige dorp in Zuid-Afrika met een uitsluitend blanke bevolking. Een tip voor wie de volgende minister voor Ontwikkelingssamenwerking moet worden? (foto © cc. Flickr/EPOG Argief).

Intussen rijpt het idee om minstens na de gemeenteraadsverkiezingen op 13 oktober 2024 het cordon sanitaire te breken en op een paar plaatsen mee te besturen. Eerst zijn er de Vlaamse, federale en Europese verkiezingen in de maand mei datzelfde jaar. Tom Van Grieken ziet dit als een voordeel. In Het Nieuwsblad / Gazet van Antwerpen zegt hij daarover: “Het is (…) een voordeel dat de Vlaamse verkiezingen eerst komen. Als wij ons bij de regeringsonderhandelingen als geloofwaardige beleidspartij tonen, kan niemand ons verwijten dat we een dubbele agenda hebben of niet bereid zouden zijn om te besturen. Dat kan op lokaal vlak mogelijke partners misschien over de streep trekken.” Partijen die zich niet lokaal willen bevuilen aan besturen met het Vlaams Belang, weten nu welke fout uit 2019 ze op Vlaams niveau niet moeten herhalen na de verkiezingen in mei 2024.

“Ik snap de verleiding tot normalisering, maar voor mij blijft de partij hors categorie”, zei de hierboven geciteerde Carl Devos voorbije zaterdag in Knack. “Van Grieken geeft overal een draai aan en gebruikt demagogische constructies die je in een normaal debat niet verwacht. Bovendien erkent de partij de onvermijdelijke multiculturele dimensie van onze samenleving niet.” Tom Van Grieken bewees dat voorbije zondag nog eens in De Zevende Dag door Filip Dewinter na te praten. Tom Van Grieken: “Maar omvolking is culturele zelfmoord…” De Zevende Dag-journaliste Liesbeth Imbo: “En genocide (zoals Filip Dewinter dat omschrijft, AS)? Tom Van Grieken: “Maar natuurlijk. Het is een genocide op onze cultuur.” Dat is het miskennen van “de onvermijdelijke multiculturele dimensie van onze samenleving” én zo’n “demagogische constructie die je in een normaal debat niet verwacht”. Een genocide is volgens internationaal recht een misdrijf dat omschreven wordt als “de ontzegging van het recht van bestaan van een gehele menselijke groep”. De bevolkingssamenstelling verandert dan wel, maar het is niet dat de allochtonen de autochtonen willen uitroeien zoals Dewinter en Van Grieken suggereren. Wie wil beleid voeren met leden van partijen waarvan de kopstukken zó denken en praten?

Tom Van Grieken in De Zevende Dag, 12 juni 2022, en een uitspraak van Filip Dewinter die voorgelegd werd aan Tom Van Grieken (foto’s © VRT).
Advertentie