Tom Van Grieken lijkt behoorlijk gefrustreerd omdat zijn (nog even) collega partijvoorzitter Meyrem Almaci hem geen hand wil geven. Na het donderdag 23 mei 2022 bekend worden dat Almaci na acht jaar het voorzitterschap van Groen overlaat aan een ander, schreef Tom Van Grieken op sociale media: “Almaci weg? Goed zo. Groen weg? Nóg beter! Voor mij geen hypocriete tweets met lof. Hopelijk zet haar opvolger onze 800.000 kiezers niet permanent weg als racisten en heeft hij/zij wel de beleefdheid om een hand te geven.” (foto’s hierboven © AFF en VRT/Terzake). Het was ooit anders.

Het jaartal herinneren wij ons niet meer, maar het televisiebeeld en wat gezegd werd is voor eeuwig in ons geheugen gegrift. Het is een zonnige zondagnamiddag, de stemlokalen bij de verkiezingen die dag zijn gesloten en de eerste verkiezingsresultaten zijn bekend. Filip Dewinter en Mieke Vogels, respectievelijk lijsttrekkers voor Vlaams Blok en Agalev, ontmoeten elkaar op de Grote Markt in Antwerpen. Mieke Vogels ziet Filip Dewinter en begroet hem met een handdruk. Tot daar is er niets mis. Een hand geven, doe je als het niet uit vriendschap is, dan toch uit beleefdheid. We verdenken Mieke Vogels niet van vriendschap met Filip Dewinter, het was dus uit beleefdheid. Je kan echter ook zo’n hekel hebben aan iemand dat je hem of haar geen hand wil geven. Je kan ook iemand beleefd begroeten zonder hem of haar een hand te geven. Voor zover we dat niet wisten, hebben we dat in coronatijd geleerd. Het is allemaal een persoonlijke keuze. Maar na die handdruk feliciteert la Vogels Dewinter omdat zijn partij erop vooruit is gegaan bij de verkiezingen die dag. Vlaams Blok én Agalev hebben die dag beter dan tevoren gescoord, en van Mieke Vogels is bekend dat ze niet hoog oploopt met de traditionele partijen en zuilorganisaties. Dewinter een hand geven, choqueerde ons niet; hem feliciteren met zijn verkiezingsresultaat wél.

Over dat hand geven, vertelde Meyrem Almaci op 29 december 2019 aan De Zondag na de vraag “Klopt het dat u geen hand geeft aan VB’ers?”: “Ik geef geen hand aan bepaalde kopstukken. Aan Filip Dewinter bijvoorbeeld omdat hij mijn overleden vader eens misbruikte in een debat. Of aan Tom Van Grieken die mijn gezicht gebruikte voor een collage over migratieproblemen. Dat heeft mij héél persoonlijk getroffen. Maar gewone VB’ers geef ik wél een hand.” Tevoren vertelde Almaci in hetzelfde interview: “De verruwing van het debat heeft me triest gemaakt. Wederom. De bagger die ik weer over me heen kreeg. (zucht) Vaak heel persoonlijk. ‘Vette koe. Ga terug naar uw land.’ (Dat land is overigens België want Meyrem Almaci is geboren in Sint-Niklaas, AS) (…) Ik heb in mijn jeugd de ergste dingen meegemaakt. Intimidaties van Vlaams Blok, fysieke bedreigingen, noem maar op.” Het Vlaams Blok waarvan Filip Dewinter toen het boegbeeld was. In haar vroegere woonplaats Sint-Gillis-Waas werd Almaci ook bedreigd door neonazi’s, en voor neonazi’s is Dewinter vaak een van de weinige aanvaardbare Vlaams Blok’ers. Misschien ook daarom enige reserves om Filip Dewinter een hand te geven.

Vlaams Belang-voorzitter Tom Van Grieken en Steve Herman, voorzitter van het Vlaams Belang in Aalst, over Meyrem Almaci (foto’s © Facebook).

Tom Van Grieken vertelde in 2015, bijna een jaar nadat hij Vlaams Belang-voorzitter was geworden, aan Doorbraak: “Op mijn zestiende of als studentenleider was ik veel harder. Ik merk bij mezelf dat het er nog inzit, maar nu ben ik partijvoorzitter. Als de vorm de boodschap hindert, moet je die (vorm, AS) aanpassen, want ik denk niet dat de boodschap fundamenteel anders is.” Zijn credo is: “Niet tegen mensen, maar tegen het systeem”. Dat was ook de boodschap die Van Grieken meegaf aan de oprichters van een nieuwe extreemrechtse partij in Wallonië. “Eerst onze mensen” is inderdaad niet echt anders dan “Eigen volk eerst!”, en met veranderingen aan een systeem raak je evengoed mensen. Soms probeert Tom Van Grieken echt grootmoedig zijn. Op de verkiezingsavond op 26 mei 2019 zei Tom Van Grieken in Londerzeel: “Ik roep onze mensen op om geen leedvermaak te hebben met het verlies van anderen. Wij gaan niet doen wat anderen deden toen wij verloren, toen tegenstanders verklaarden ‘Wij hebben het monster de keel overgesneden’. Dat gaan wij niet doen, en ik roep al onze mensen op om groots te zijn in onze mooie overwinning.”

De woorden van Tom Van Grieken waren nog geen dag oud als Steve Herman, voorzitter van het Vlaams Belang in Aalst, en gemeente- en provincieraadslid voor het Vlaams Belang, een meme rondstuurde waarin hij Meyrem Almaci benoemde als onkruid. De meme werd vervolgens op Facebook verder verspreid door onder andere Voorpost-militant Jimmy Chapelier die op de verkiezingsavond in Londerzeel als lid van de Vlaams Belang-ordedienst op het podium vlak achter Tom Van Grieken stond en ongetwijfeld de boodschap van zijn voorzitter gehoord heeft. Tom Van Grieken kan voor de televisiecamera’s mooi oproepen “groots te zijn in onze mooie overwinning”, maar het dehumaniseren van politieke tegenstanders gaat onverminderd verder bij zijn Vlaams Belang-militanten. Als het VRT-duidingsprogramma Terzake op 18 juni 2019 de eedaflegging van Meyrem Almaci als Vlaams Parlementslid toont, waarbij Almaci zegt de grondwet te respecteren én “op te komen voor de universele rechten van elke mens” schiet een trollenleger in gang. Als Almaci volgens Vlaams Belang-militanten toch maar onkruid is…

Ook in de officiële Vlaams Belang-communicatie wordt Almaci gereduceerd tot een verwerpelijk iets. In een Vlaams Belang-visual luidt het dat belastinggeld had kunnen dienen voor betaalbare ziekenzorg, betaalbare woningen, stipte treinen en goedkope energie. Maar wat kreeg je? Immigranten, immigranten, immigranten en nog eens immigranten… waarbij bij die laatste “immigranten” een foto van Meyrem Almaci geplaatst wordt. Inderdaad van Turkse afkomst, maar wel hier geboren en in het onderwijs hogere diploma’s gehaald dan Tom Van Grieken.

Tom Van Grieken die klaagt hoe zijn kiezers en hijzelf door Meyrem Almaci bekeken worden. Dat hij eens eerst naar zichzelf, zijn medewerkers en zijn militanten kijkt. “’t Is goed in eigen hart te kijken”, wist Alice Nahon, een van de iconen van de Vlaamse Beweging, bijna honderd jaar geleden al.

Vlaams Belang-visual waarin de in Sint-Niklaas geboren Meyrem Almaci gereduceerd wordt tot immigrant zijn (foto © RV).