Kalmthout is een gemeente ten noorden van Antwerpen waarvan 1/3 van het grondgebied ingenomen wordt door de bekende Kalmthoutse Heide, 1/3 door landbouwactiviteiten en 1/3 door bewoning door een 18.000 mensen verspreid over vijf wijken. Suske & Wiske-tekenaar Willy Vandersteen woonde er en is er begraven. Sinds een week is bekend dat Maggie De Block (Open VLD), minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid, en sinds het vertrek van de N-VA uit de regering-Michel ook minister van Asiel en Migratie, er een asielzoekers- opvangcentrum voor 120 mensen wil openen in een gebouw dat enkel nog goed is voor de sloop. Het Vlaams Belang hield gisteren een protestbijeenkomst in Kalmthout.

Het gebouw, een voormalige school, staat al jaren leeg. Het grenst aan een aantal privé-tuinen en een school voor kinderen uit het buitengewoon onderwijs. Aan de overkant staat een appartementenblok die er al een kwart eeuw zonder vergunning staat. Eigenaar is Frank De Palmenaer, nr. 503 op de lijst van Rijkste Belgen. Op die lijst wordt Frank De Palmenaer nog qua gezindheid als “neutraal” omschreven, maar op 26 mei 2019 was hij kandidaat-opvolger op de Open VLD-lijst voor het Vlaams Parlement in Oost-Vlaanderen. Niet alleen loopt Frank De Palmenaer de kantjes af op stedenbouwkundig vlak, hij heeft ook een barslechte reputatie als huisbaas.

Frank De Palmenaer is ook eigenaar van het voormalig schoolgebouwtje, recht tegenover zijn appartementenblok. Voormalig schoolgebouwtje dat hij in alle stilte aan Fedasil aanbood als toekomstig asielzoekersopvangcentrum. Het privébedrijf G4S Care deed het voor de federale regering gunstigste bod, en mag het toekomstig asielzoekersopvangcentrum gaan uitbaten. Op twee maanden tijd zou het gebouw opgeknapt worden om 120 mensen te huisvesten. Een mix van alleenstaanden en gezinnen, zo is in het vooruitzicht gesteld. Volgens Fedasil zou het een “drie sterren-opvang worden”; volgens de Kalmthoutse burgemeester Lukas Jacobs (CD&V) “legt men de lat héél laag” als dat de opvang voor asielzoekers moet worden. Niet alleen is het gebouw in lamentabele staat, er is ook amper buitenruimte en willen de asielzoekers bijvoorbeeld naar het treinstation van Heide moeten ze de gevaarlijke Putsesteenweg nemen, zonder voet- of fietspad.

De kosten voor het opknappen van het gebouw zal eigenaar Frank De Palmenaer allicht verrekenen in de huurprijs. Zo wint hij twee keer: eerst met de huurprijs, en later met het op kosten van de gemeenschap opgekalfaterde gebouw.

Het toekomstig asielopvangcentrum in Kalmthout vooraleer G4S Care het aan nieuwsgierige blikken onttrok met hekken en zwarte doeken (foto © AFF).

Donderdag 30 januari 2020 vernam de burgemeester via een lek dat men in zijn gemeente een asielzoekersopvangcentrum wil openen; ’s anderendaags belde Maggie De Block en de eerstvolgende dinsdag zaten beiden samen voor… een dovemansgesprek. De eerstvolgende vrijdag besliste de federale regering dat G4S Care, ondanks alles, in de buurt van de Putsesteenweg een asielzoekers- opvangcentrum mag openen. De beslissing is wel niet terug te vinden op wat de federale regering op haar website prijs geeft over de beslissingen in de ministerraad. Blijkbaar was dat voor de ministerraad maar een B-punt, van weinig belang en niet controverse gevoelig.

Na beraadslaging in het eerstvolgende schepencollege verwittigde de burgemeester van Kalmthout de buren via persoonlijke gesprekken, en haalde hij er ook de pers bij. Buren zien nog wel, mits het gebouw deftig in orde wordt gemaakt, de mogelijkheid om een dertigtal asielzoekers of zo op te vangen, maar niet meer. Fedasil is echter onverbiddelijk: het worden er 120 en niet minder, voor 1 à 1,5 jaar. Door een speciale wetgeving moet geen omgevingsvergunning gevraagd worden voor de verbouwingswerken, terwijl een gewone sterveling die een raam wil vervangen dat wél moet doen.

Vanuit Maggie De Block, Fedasil noch G4S Care is er enige communicatie geweest met de buurt die de ongerustheid zou kunnen opvangen, minstens al had kunnen verduidelijken hoe er gewerkt wordt in het asielzoekersopvangcentrum. Het enige dat G4S Care tot nu toe gedaan heeft, is hekken met zwarte doeken plaatsen rond het gebouw in verbouwing, en meerdere bewakingscamera’s installeren.

Burgemeester Lukas Jacobs aan de achterkant van het toekomstig asielzoekersopvangcentrum (foto © ATV).

Intussen is bekend dat G4S Care 12 mensen in dienst gaat nemen voor het asielzoekersopvangcentrum in Kalmthout, die er 24 op 24 uren, zeven dagen op zeven, zullen zijn. Dat komt neer op 1 of 2 mensen overdag, en 1 ’s nachts die instaat voor de begeleiding van 120 asielzoekers. Het zullen dan wel mensen met meer dan twee armen en twee benen moeten zijn.

Burgemeester Lukas Jacobs is al aan zijn vierde ambtstermijn bezig, de laatste twee termijnen met een absolute CD&V-meerderheid. Grootste oppositiepartij is de N-VA, met als kopman voormalig parlementslid Jan Van Esbroeck. Een vriend van Theo Francken, en de voorbije jaren meer in Catalonië dan in het Vlaams Parlement. In een brief die bij buurtbewoners gebust werd, schrijft de N-VA: “Wij zullen elk burgerinitiatief ten volle steunen.” Of dat betekent dat men ‘Gastvrij Kalmthout’ steunt dan wel de enige protestmanifestatie tot nu toe – die van het Vlaams Belang – wordt in het midden gelaten.

Groen en sp.a verwelkomen de asielzoekers, maar vinden dat ze in betere omstandigheden moeten opgevangen worden. Open VLD schiet op burgemeester Lukas Jacobs, om zo de partijgenoten Maggie De Block en Frank De Palmenaer uit beeld te houden. Vlaams Belang vraagt een referendum in heel Kalmthout.

Door het niet communiceren van Maggie De Block, Fedasil en G4S Care wordt het bed gespreid voor het Vlaams Belang (foto: Filip Dewinter in Kalmthout © AFF).

Het Vlaams Belang organiseerde gisteren, dinsdag 11 februari 2020, samen met een ‘buurtbewoner’ een protestmanifestatie aan het treinstation van Heide. De ‘buurtbewoner’ is Frank Slootmaekers, een oud-politieman in Antwerpen en volgens Filip Dewinter een goede vriend van hem. Anders dan Dewinter beweerde, woont hij niet vlak tegen het asielzoekersopvangcentrum maar op een kilometer afstand. In Gazet van Antwerpen van gisteren zegden “de organisatoren” dat ze “ongeveer duizend betogers” verwachten, maar het werden er maar een tweehonderd. Vooral volk uit Antwerpen en buurgemeenten van Kalmthout.

Tot slot van zijn toespraak riep Filip Dewinter op geen vernielingen aan te richten aan het asielzoekersopvangcentrum, want dat keert zich tegen het Vlaams Belang. De oproep om enkel via de stembusslag en protestmanifestaties te reageren werd op gemor onthaald bij een deel van de achterban. De plaatselijke N-VA-afdeling reageerde dubbelzinnig: mandatarissen mochten niet naar de Vlaams Belang-manifestatie gaan, militanten wél – en er waren er dan ook enkelen.

Door de serene aanpak van burgemeester Lukas Jacobs en de toelichting die hij gaf op de wijkvergaderingen die toevallig de voorbije dagen gepland waren, is de aanhang van het Vlaams Belang schijnbaar (nog) niet fors aangegroeid in Kalmthout, maar door niet te communiceren vanuit Maggie De Block, Fedasil en G4S Care wordt wel het bed voor het Vlaams Belang gespreid.

Foto helemaal bovenaan: de slimste van de hoop heeft zelf een slogan bedacht. Rechts van hem Sam Van Rooy en Tom Van Grieken die enkel aandacht hebben voor hun smartphone (foto © AFF).